"Oporność na aspirynę"

John W. Eikelboom i wsp. Aspirin resistance: a new independent predictor of vascular events?. J Am Coll Cardiol 2003;41:966

Aspiryna (ASA) jest skutecznym lekiem przeciwpłytkowym stosowanym do zapobiegania powikłaniom miażdżycy. W opublikowanej ostatnio przez Antithrombotic Trialists' Collaboration metaanalizie, względna redukcja ryzyka incydentów sercowo-naczyniowych w grupie leczonej ASA wyniosła 19%. Oznacza to jednak, iż podawanie ASA chorym z grupy wysokiego ryzyka nie zapobiegło ponad czterem piątym (81%) poważnych incydentów naczyniowych. Istnieje kilka powodów niepełnej skuteczności ASA: błędne rozpoznanie przyczyn incydentów naczyniowych (niezakrzepowa etiologia choroby), nieprzyjmowanie lub zbyt niska dawka leku, istnienie nie hamowanych przez ASA szlaków aktywacji płytek, stosowanie leków zakłócających przeciwpłytkowe działanie ASA, czy wreszcie polimorfizm płytkowych glikoprotein. Określenie "oporność na ASA" oznacza niezdolność leku do wywołania oczekiwanych zmian aktywacji i agregacji płytek w badaniach laboratoryjnych. Ocenia się, że mniej więcej połowa chorych jest oporna na działanie ASA. Do chwili obecnej nie przyjęto jednak ostatecznej definicji farmakologicznej oporności na ASA, która powinna uwzględniać nie tylko brak odpowiedniej reakcji farmakologicznej na podawanie terapeutycznych dawek ASA, ale także zależność pomiędzy brakiem skuteczności przeciwpłytkowej a występowaniem nowych incydentów naczyniowych. Niezbędne jest opracowanie swoistej, dokładnej i powtarzalnej metody laboratoryjnej oceny wpływu aspiryny na funkcję płytek. Aktualnie żaden z dostępnych testów nie spełnia takich kryteriów. Następnym krokiem będzie opracowanie strategii terapeutycznych zmniejszających zjawisko "oporności na aspirynę". Do czasu uzyskania nowych danych lekarze powinni zwracać uwagę, aby aspiryna przepisywana była wszystkim chorym, mogącym odnieść korzyści z jej stosowania. Należy dążyć również do poprawy wskaźników przestrzegania zaleceń (compliance) w aspekcie przyjmowania ASA.


Data ukazania się notatki: 1 kwietnia 2003
Opracowane na podstawie: Journal of the American College of Cardiology / 19 marca 2003

Piotr Wirszubski